Żadna waluta używana obecnie w tzw. cywilizowanym świecie nie spełnia warunku pierwszego, tzn. nie jest pieniądzem publicznym, ponieważ pieniądz emitowany przez banki centralne tylko w niewielkim stopniu zaspokaja potrzeby rynku. Wszystkie gospodarki narodowe posługują się w 80% lub więcej pieniądzem prywatnym, kreowanym przez banki jako pieniądz dłużny. Na ogół banki komercyjne są bankami prywatnymi. Żeby zrozumieć, ile pieniądza kreują (tworzą, produkują) prywatne banki,  można dokonać porównania poniższych liczb.
Suma pieniędzy zgromadzonych na rachunkach bieżących i lokatach bankowych (zwanych przez banki depozytami i lokatami) wynosi obecnie ok. 950 miliardów zł. Tymczasem NBP wyemitował do chwili obecnej pieniądze w kwocie nie większej niż 180 miliardów zł. Skąd w bankach wzięło się tak dużo pieniędzy?
Ta różnica to stan kredytów udzielonych przez banki, czyli pieniądz dłużny o tej wartości. Jak powstaje pieniądz dłużny? Bank podpisuje z klientem umowę kredytową na kwotę 300 000 zł na zakup mieszkania. Powstaje kwota należna bankowi, tzn. klient jest winien bankowi  300 000zł. Owe 300 000 zł staje się składnikiem majątku banku. Bank traktuje je jak „stworzone przez siebie pieniądze chwilowo w kieszeni klienta”. Równocześnie na rachunku bieżącym, np. dewelopera, bank dopisuje kwotę udzielonego kredytu, czyli 300 000 zł. Rachunek bankowy dewelopera gwałtownie się powiększył. Następuje zjawisko monetyzacji określonego dobra – w tym przypadku mieszkania, tzn. deweloper zamienia rzecz (nieruchomość) na pieniądze – na pieniądze, które znajdują pokrycie w długu, jaki ma kredytobiorca w stosunku do banku.

Trzeba zauważyć, że deweloper uważa, że ma w banku do dyspozycji kwotę 300 000 zł. Czy zatem deweloper ma prawo zażądania od banku kwot ze swojego rachunku bieżącego? Oczywiście ma. W księgach dewelopera w bilansie, w wykazie jego majątku (aktywów), kwota 300 000 zł figuruje w wierszu „środki pieniężne w banku”. Środki na rachunku bankowym służą deweloperowi do płacenia zobowiązań przelewami.  W ten sposób w obiegu gospodarczym, poprzez kolejne przelewy, czyli obrót bezgotówkowy, znalazł się pieniądz dłużny, czyli pieniądz wykreowany przez banki na podstawie umowy kredytowej.

Więcej informacji tutaj: https://www.youtube.com/watch?v=kDKZoLbtK_w&list=PLXtWSsYjXN9Owo3HKxSHjf1ihtSQmRMlX